Chiếc tủ đông lạnh đặc biệt chứa hàng nghìn thai nhi vô tội

Đó là chiếc tủ đông lạnh đặc biệt đang được lưu giữ tại giáo xứ Cồn Thoi, huyện Kim Sơn, Ninh Bình. Những năm qua, hàng nghìn xác thai nhi vô tội được gom từ nhiều nơi được đưa về đây lưu giữ trước khi đem chôn cất vào ngôi mộ tập thể.

Dù điện thoại hẹn gặp từ trước, nhưng chúng tôi vẫn phải nhờ một người quen ở xã Cồn Thoi đỡ lời, ông Trọng (người trông giữ chiếc tủ đông lạnh đặc biệt) mới bớt chút thời gian để gặp. Bởi với ông, việc tình nguyện gần chục năm đi gom xác thai nhi ở các phòng khám về chôn cất chẳng có công trạng gì để ngợi ca. Ông chỉ biết làm việc với tình thương yêu các sinh linh bé nhỏ vô tội bị bỏ rơi, vì các em cũng là một kiếp con người.

Ông Đinh Văn Trọng bên ngôi mộ tập thể chôn hàng nghìn thai nhi xấu số sau gần chục năm thu gom được

Ông Đinh Văn Trọng (59 tuổi) vốn là một nông dân "chính cống", gia đình ông ngoài làm ruộng còn có thêm nghề nuôi trồng thủy sản cách nhà gần 5 cây số. Từ lâu, người dân xã Cồn Thoi, huyện Kim Sơn (Ninh Binh) quen gọi ông với những cái tên đặc biệt như “ông Trọng thai nhi” hay “lão nông gàn dở”…

Ông chẳng mấy quan tâm đến điều đó, vì việc đi gom xác thai nhi giờ là công việc chính của ông, ông còn làm việc đó với lương tâm và trách nhiệm cao. Giờ đây, không chỉ ông mà các thành viên trong gia đình, nhiều người trong làng, ngoài xã đều hiểu được việc làm ý nghĩa này, sẵn sàng làm thay mỗi khi ông bận công việc.

Câu chuyện đầu tiên ông chia sẻ với chúng tôi là về chiếc tủ đông lạnh đặc biệt chứa hàng nghìn xác thai nhi vô tội. Ông là người cầm chìa khóa của căn phòng đặc biệt lưu giữ chiếc tủ lạnh này và cũng là nhóm trưởng của nhóm “bảo vệ sự sống” tại Cồn Thoi.

Cách đây nhiều năm, trong một lần xem tivi, ông biết được thông tin Việt Nam là nước có tỷ lệ người trẻ nạo phá thai nhiều nhất Đông Nam Á. Từ đó, ông cũng mới được biết, những xác thai nhi xấu số khi bị cha mẹ vứt bỏ sẽ bị ném vào thùng rác, bỏ mặc cho kiến ăn, ruồi đậu…

Xin được các thai nhi ở các phòng khám, ông Trọng đưa về bảo quản trong tủ đông lạnh trước khi đem chôn cất.

Quá xót xa, sau nhiều đêm suy nghĩ, cuối cùng ông quyết định sẽ đi gom xác thai nhi về chôn cất. Từ đó, ông bỏ việc nhà, hàng ngày đến từng phòng khám “mật phục” để xin các sinh linh bé nhỏ bị bỏ rơi rồi đưa về.

“Lúc đầu các phòng khám thấy tôi làm việc đó họ rất hồ nghi, nghĩ mình có ý xấu rình mò công việc làm ăn nên họ không hợp tác. Sau rồi họ hiểu được tấm lòng của tôi, thế là cứ có xác thai nhi bị nạo phá, họ lại gọi tôi đến để đưa về chôn cất”, ông Trọng nói.

Thời gian đầu, mỗi lần gom được một bào thai, ông phải lặn lội từ nhà vượt hơn chục cây số đưa lên thị trấn Phát Diệm xin gửi nhờ, sau đó hàng tháng lên tham gia lễ an táng cho các hài nhi xấu số.

Mỗi tháng ông gom được từ 30 – 40 xác thai nhi, thấy việc đi lại từ nhà đến thị trấn Phát Diệm để gửi các thai nhi nhiều bất tiện, ông tình nguyện đi xin tiền của những người hảo tâm mua một chiếc tủ đông lạnh về để bảo quản thai nhi ngay tại địa phương. Ngày thường trong tháng, ông đi gom các thai nhi đưa về đây, bọc gói cẩn thận, đến cuối tháng lại đem những thai nhi này chôn vào một ngôi mộ tập thể.

Lật dở từng trang trong cuốn sổ nhỏ chi chít những dòng chữ ghi rõ về ngày tháng, tên tuổi các thai nhi, ngày giờ thu gom, tên người đưa về, ông Trọng bảo: “Từ khi làm công việc bất đắc dĩ này, chúng tôi đã gom được hơn 1.000 thai nhi bị bỏ rơi. Thai lớn tuổi nhất là 6 tháng, nhỏ cũng chỉ mới 3 – 4 tuần. Các bé đều có chung số phận, chưa có ngày sinh đã có ngày tử”.

Một ngôi mộ chôn hơn 350 thai nhi được ông trọng gom từ tháng 2/2013 đến 4/2014

Ông Trọng buồn rầu chia sẻ tiếp, những hài nhi xấu số trên được ông đem về bọc trong khăn rồi quấn túi nilon ở ngoài, vệ sinh sạch sẽ rồi mới bỏ vào tủ đông bảo quản. Khi đưa đi chôn cất, các cháu cũng được làm đủ các thủ tục như một con người bình thường.

“Các cháu được chôn chung trong một ngôi mộ tập thể, khoảng 3 – 4 tháng chôn đủ một ô, chúng tôi lại cất mộ cho các cháu. Mộ ghi rõ số thai nhi, thời gian thu gom”, ông Trọng chia sẻ thêm.

Kể về công việc bất đắc dĩ của mình, ông bảo ngày nào không nhận được cuộc điện thoại từ số quen ở các phòng khám là ngày đó ông ăn ngon ngủ yên. “Đã nhận được điện thoại báo có thai nhi, dù đang làm bất cứ việc gì, ở đâu tôi cũng lên đường đến đón các cháu đưa về. Để lâu sợ các cháu bị hư hại hoặc người ra lại để vương vãi đâu mất thì lương tâm mình day dứt lắm. Có những hôm nhận được tin từ sáng sớm, cũng có những ngày đến tận đêm”, ông Trọng cho hay.

Hầu hết các thai nhi được ông gom về đều được đặt những cái tên rất đẹp dù chưa biết giới tính như: Anh, Hoa, Hạnh, Hồng, Thảo, Quang, Huy… “Tôi muốn các cháu dù không được bố mẹ chúng thừa nhận nhưng vẫn phải có tên dù sau đó không còn ai nhận ra vì các cháu bị chôn cùng nhau trong ngôi mộ tập thể”.

Trong cuốn sổ nhỏ, ông Trọng ghi rõ ngày tháng tiếp nhận thai nhi, người đưa về, và tên tuổi từng cháu do chính ông đặt.

Trong nghĩa trang xứ Cồn Thoi, ngôi mộ tập thể dành cho các thai nhi được ông Trọng cũng những người thiện nguyện xây dựng rộng chừng 50m2. Tại đây được chia ra khoảng 100 ô nhỏ khác nhau, mỗi ô có thể chứa được 3 chiếc tiểu. Khoảng 3 tháng số lượng thai nhi được bỏ trong các tiểu sành chôn đầy một ô, một năm chôn đầy 4 ô. Lúc này, nhóm của ông Trọng mới cất lên một ngôi mộ, ốp đá rất khang trang. Người dân ai nhìn vào khu mộ tập thể này cũng xót xa cho số phận của hàng nghìn sinh linh bé nhỏ, vô tội này.

Ông Nguyễn Minh Lý, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ xã Cồn Thoi, chia sẻ, ông Trọng cùng những người trong nhóm thiện nguyện của mình làm công việc đi gom các thai nhi về chôn cất mang ý nghĩa nhân đạo cao cả. “Những năm quan, nhờ có nhóm của ông Trọng mà hàng nghìn thai nhi vô tội bị bỏ rơi được đưa về chôn cất cẩn thận. Kinh phí để làm công việc bác ái này được nhiều người từ thiện ủng hộ”, ông Lý nói.

Chậu nhựa tạo điện gió ở xóm thuyền Hà Nội

Chỉ với vài thiết bị đơn giản và 4 cái chậu nhựa, các gia đình sống trên thuyền bên bến sông Hồng (Hà Nội) đã có nguồn điện miễn phí phục vụ chiếu sáng.

Tại phường Tứ Liên (Tây Hồ, Hà Nội), hàng chục chiếc thuyền là nơi ăn ở của những người buôn bán gốm sứ neo đậu dưới bãi sông Hồng. Nhiều năm nay họ phải dòng dây lấy điện từ trên bờ để sử dụng với giá cao, từ 4.000 - 5.000 đồng/kWh.

Biết được tình cảnh này, một nhóm các nhà tài trợ đã thiết kế và lắp đặt hệ thống điện gió đơn giản để tận dụng năng lượng gió tự nhiên rất dồi dào trên sông Hồng.

Hệ thống bao gồm cánh quạt hứng gió, cột, mô tơ, ắc qui, bộ điều khiển sạc, nâng áp và 1 bóng đèn led 9W. Do kinh phí hạn chế, cánh hứng gió được tạo thành từ 4 chậu nhựa loại nhỏ, rẻ tiền, trông khá lạ mắt.

Dòng điện được truyền về một bình ắc qui đặt trong thuyền, sau đó đấu nối với 1 bóng đèn 9W thắp sáng được khoảng 4h trong buổi tối. Theo chị Huyền, một người dân sống trên thuyền cho biết thì thời gian đó là quá thoải mái vào buổi tối.

Bóng đèn led 9W không quá sáng nhưng cũng tạm ổn trong buổi tối và giúp giảm chi phí điện cho các hộ gia đình ở đây.

Hệ thống tạo điện đều còn có thêm một tấm pin năng lượng mắt trời. Điện gió hoạt động theo nguyên lý khá đơn giản: gió thổi vào cánh quạt làm quay trục roto, roto tạo ra điện năng đi qua bộ mạch sạc để lưu lại trong bình ắc qui, trước khi được sử dụng cho đèn chiếu sáng.

Chiếc ắc qui điện gió bên cạnh các thiết bị điện bên trong một chiếc thuyền.

Theo chị Võ Thị Xuân Quyên (Thành viên Ban Quản lí Quỹ Sáng kiến Trẻ em và thanh niên với Biến đổi khí hậu, trực tiếp hỗ trợ dự án Điện gió sông Hồng), mô hình đèn năng lượng gió quy mô nhỏ có nhiều ưu điểm như đơn giản trong khâu thi công, giá thành sản xuất thấp và tận dụng tối ưu ở những khu vực gió có cường độ vừa phải như ven sông, đồi núi.

Loại hình điện gió "giá rẻ" này có thể dễ dàng thể áp dụng trong cộng đồng, đặc biệt là dành cho đối tượng có thu nhập thấp.

Hiện tại dự án điện gió này mới chỉ lắp thí điểm ở 10 thuyền ở bến sông Hồng, sau đó sẽ được đánh giá hiệu quả, nếu tốt sẽ triển khai nhân rộng tại nhiều địa phương khác.

Nút giao "khủng" nhất Hà Nội sau nửa năm đi vào hoạt động

Vào tháng 10/2015 nút giao cầu Thanh Trì – QL5 hình hoa thị hoàn chỉnh được thông xe. Đây là nút giao quan trọng liên thông với QL5 và QL1A ở cửa ngõ phía Đông Hà Nội. Trước đó nút giao này mới chỉ ở hình dạng bán hoa thị, có 2 nhánh rẽ lên xuống theo chiều Hải Phòng đi Hà Nội với nhiều bất cập, gây ra xung đột giao thông và liên tục ách tắc...

Đến nay, sau nửa năm đi vào hoạt động, các vấn đề giao thông đã được giải quyết.

Đường lên từ QL5 liên kết với cầu Thanh Trì được hoàn thành và đưa vào sử dụng từ 18/10/2015, trong Dự án đầu tư xây dựng hoàn chỉnh nút giao cầu Thanh Trì với QL5.

2 nhánh đường lên xuống độc lập. Trước đó, 2/2007 nút giao này đã được hoàn thành và khai thác ở dạng bán hoa thị nhưng vẫn xảy ra tình trạng ách tắc thường xuyên theo hướng từ cầu Thanh Trì đi hướng QL5 do các luồng phương tiện bị xung đột.

Các tầng giao thông liên hoàn tạo ra cảnh quan khá hiện đại tại nút giao cầu Thanh Trì - QL5. Trước đó, 2/2007 nút giao này đã được hoàn thành và khai thác ở dạng bán hoa thị nhưng vẫn xảy ra tình trạng ách tắc thường xuyên theo hướng từ cầu Thanh Trì đi hướng QL5 do các luồng phương tiện bị xung đột.

Đường lên xuống dạng bán hoa thị ở phía Bắc, được khai thác từ 2007 nhưng không giải quyết triệt để vấn đề.

Đoạn QL5 mới được mở rộng thành 60m sau khi dịch chuyển đường sắt.

Để có mặt đường rộng như hiện tại, 19/10/2014 gói thầu xây dựng hoàn chỉnh nút giao cầu Thanh Trì - QL5 với tổng vốn đầu tư 1,718 tỉ đồng từ nguồn vốn vay ODA Nhật Bản và vốn đối ứng của Việt Nam đã được khởi công, cải tạo nút giao hiện tại từ dạng bán hoa thị thành nút giao liên thông khác mức kiểu hoa thị hoàn chỉnh.

Cùng với đó, dự án cũng dịch chuyển hơn 2km đường sắt tuyến Hà Nội - Hải Phòng về phía nam 40m để mở rộng QL5.

Với hình dạng hoa thị hoàn chỉnh bao gồm 4 vòng cung lên xuống liên thông với QL5; QL1A tình trạng xung đột giao thông đã được giải quyết.

Trong dự án, 4 nhánh cầu đã được xây mới với mặt cắt ngang từ 7 - 9m/mỗi nhánh; mở rộng cầu vượt QL5; mở rộng mặt đường QL5; xây dựng hệ thống tường chắn tại vị trí lên xuống của các nhánh trên QL5...

Các nhánh đường tại nút giao cầu Thanh Trì - QL5.

Đến nay sau nửa năm đi vào hoạt động (từ tháng 10/2015) nút giao hoàn chỉnh hình hoa thị cầu Thanh Trì - QL5 đã tháo gỡ ách tắc khá triệt để ở vị trí quan trọng này và tạo ra cảnh quan đẹp mắt, hiện đại.

Anh hùng Nguyễn Đình Kiệp và 2 ngày đặc biệt nhất trong đời

Sư đoàn 10, quân đoàn 2 tiến vào sân bay Tân Sơn Nhất, thừa thắng xông lên, tiến thẳng vào Bộ tổng tham mưu ngụy Sài Gòn. Hơn 11h ngày 30/4, lá cờ chiến thắng đã ngạo nghễ tung bay trên tòa nhà cao nhất của Bộ tổng tham mưu ngụy Sài Gòn

Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Đình Kiệp..

Sau chiến dịch Tây Nguyên, đại tá Nguyễn Đình Kiệp (SN 1943, trú tại phường Lê Mao, Tp Vinh, Nghệ An - khi đó mang hàm thiếu tá, Trung đoàn trưởng Trung đoàn 66 mặt trận B3) được bổ nhiệm làm Phó tham mưu trưởng Sư đoàn 10, Quân đoàn 3. Cùng với Quân đoàn 1, Quân đoàn 2, Quân đoàn 4 và Liên đoàn 232, Quân đoàn 3 được lệnh hành quân cấp tốc tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

“Quân đoàn 3 được trên tăng cường cho E (trung đoàn) 64 bộ binh của Sư đoàn 320, E 198 đặc công, E 324 cao xạ và 2 tiểu đoàn xe tăng trong đó có 2 xe tăng M48, M41 thu được của địch ở Tây Nguyên, 1 tiểu đoàn pháo 155 ly thu được của địch cùng trung đội tên lửa điều khiển tầm ngắn A72 của Bộ được pháo binh và cao xạ chi viện. Chúng tôi có nhiệm vụ đánh vào sân bay Tân Sơn Nhất ngăn chặn địch đổ quân và đánh chiếm Bộ tổng tham mưu ngụy Sài Gòn”, đại tá Nguyễn Đình Kiệp nhớ lại.

3h30 ngày 29/4, E198 đặc công đánh và giữ cầu Bông (nằm trên trục đường 1), cầu Sáng (nằm trên trục đường 15) ngăn chặn địch phá hủy cầu, cản trở sự tiến công của quân giải phóng vào trung tâm Sài Gòn. Địch điên cuồng chống cự nhưng nhanh chóng bị thất thủ, tháo chạy vào nội đô. E64 phát triển đánh chiếm thành quan Năm.

Lực lượng bộ binh đánh chiếm sân bay Tân Sơn Nhất (Ảnh tư liệu).

5h30 ngày 29/4, E24 cùng xe tăng xuất kích đánh qua cầu Tham Lương, tiến vào Nhà máy dệt Vinatexco, qua ngã ba Bà Quẹo, tiến sát sân bay Tân Sơn Nhất. Trước đó, vào ngày 28/5, 5 chiếc A35 từ sân bay Thành Sơn (Phan Rang, Ninh Thuận) do phi công Nguyễn Thành Trung dẫn đường đã thực hiện lệnh ném bom, phá hủy các cơ sở vật chất của sân bay quân sự nhằm ngăn địch đổ quân chi viện cho nội đô.

“Tại sân bay Tân Sơn Nhất có Bộ tư lệnh không quân và Bộ tư lệnh dù ngụy nên dù tổn thất nặng nề từ ngày 28/4 nhưng địch vẫn quyết tâm giữ sân bay. Trên thì máy bay địch, dưới thì pháo kích, xe tăng chống cự quyết liệt các đợt tấn công của ta. Nhưng chúng phải lùi bước trước khí thế thần tốc của quân giải phóng”, ông Kiệp kể.

Lúc này địch bắt đầu tháo chạy hỗn loạn. Chúng vứt bỏ vũ khí, cởi quân phục, chạy chân trần về trung tâm thành phố. Bộ đội ta thu vũ khí, đạn dược của địch bỏ lại, tiếp tục tiến về Sài Gòn. “Trong khí thế tiến công thần tốc, chúng tôi phải gấp rút tiến về Sài Gòn, không kịp cả nấu cơm ăn. Người dân hai bên đường nấu cơm, nắm cùng trứng luộc, thịt luộc ném lên thùng xe cho bộ đội. Quần nhau với địch mệt lử nhưng chúng tôi thấy ấm lòng hơn khi đồng bào Miền Nam sát cánh bên cạnh”, đại tá Kiệp tâm sự.

AHLLVTND Nguyễn Đình Kiệp kể về 2 ngày cuối cùng của chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử,

8h45 ngày 30/4, E24 bộ binh đánh vào cổng số 5 sân bay Tân Sơn nhất sau đó phát triển vào bên trong. E28 đánh theo đường cầu Sáng nhưng do cầu yếu nên phải quay lại, lợi dụng kết quả đánh chiếm của E24, tiếp tục đánh chiếm vào Bộ tổng tham mưu ngụy nằm chếch phía Tây sân bay Tân Sơn Nhất.

Đến 11h ngày 30/4, E28 tiêu diệt xong lực lượng trong Bộ Tổng tham mưu ngụy. Nguyễn Duy Tân, Trần Lựu - cán bộ đại đội 10, E28 chỉ huy cắm cờ giải phóng lên nóc tòa nhà cao nhất của Bộ Tổng tham mưu ngụy. “Đồng chí Nguyễn Ngọc Xuân – chính ủy E28, Dương Hồng Sơn - chủ nhiệm chính trị và Nguyễn Ngọc Quý báo cáo về, khi kiểm soát Bộ Tổng tham mưu ngụy Sài Gòn, tại phòng làm việc của tướng Cao Văn Viên (đã bỏ trốn ra nước ngoài) và Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu, phát hiện 1 giấy thông hành, 1 chiếc gậy chỉ huy, 1 bộ quân hàm cấp trung tướng và 1 con dấu tổng thống”, đại tá Nguyễn Đình Kiệp kể tiếp.

Lúc này, Quân đoàn 2 đã chiếm Dinh Độc Lập, hoàn thành việc cắm cờ giải phóng tại đây. Quân đoàn 3 thay vì tiến vào nội đô như kế hoạch thì được lệnh giữ tại chỗ, cho anh em mặc quần áo mới để cùng với các đơn vị khác vào tiếp quản thành phố.

Sau chiến dịch Hồ Chí Minh, Nguyễn Đình Kiệp được phong tặng danh hiệu AHLLVTND, khi đó ông hơn 30 tuổi.

Nhớ về thời khắc lịch sử đó, vị đại tá già rưng rưng: “Tôi vinh dự được góp mặt trong 2 chiến dịch lớn là chiến dịch Tây Nguyên và chiến dịch Hồ Chí Minh, góp một phần nhỏ bé vào chiến thắng của cả dân tộc. 12 năm ăn cơm lính, 10 năm “đi B”, với tôi, 2 ngày cuối cùng của chiến dịch Hồ Chí Minh là hai ngày đặc biệt nhất trong đời. Vui sướng, vỡ òa hạnh phúc.

Với tôi là 10 năm nhưng với dân tộc là 21 năm để đi đến ngày chiến thắng, đất nước thống nhất. 21 năm đó, bao nhiêu máu đã đổ xuống, bao nhiêu đồng đội tôi đã hi sinh. Nhiều năm về sau này, nghĩ về ngày chiến thắng tôi lại khóc, bao nhiêu đồng đội tôi đã không thể đi đến ngày cuối cùng của cuộc chiến đấu thống nhất đất nước…”.

Với những thành tích trong chiến đấu, ngày 12/9/1975, đại tá Nguyễn Đình Kiệp được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Thắc thỏm bên Icom

Bị tàu Trung Quốc quấy phá, đâm chìm trên biển, ngư dân vừa gọi nhờ tàu cá xung quanh đến cứu giúp vừa thông báo về các đài Icom trong bờ. Gặp tình huống như vậy, “hậu phương” cũng căng thẳng, hoảng loạn chẳng kém

Cuối tháng 11-2015 vừa qua, làng chài Bình Châu, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi rúng động khi tin báo về qua đài Icom cộng đồng cho biết ngư dân Trương Đình Bảy bị bắn chết ở vùng biển Trường Sa lúc đang đánh bắt trên tàu QNg 95861 TS.

Rụng rời nghe tin dữ
 
Người nhận thông tin từ các ngư dân báo về đầu tiên là ông Nguyễn Thanh Nam, lúc ấy đang trực đài Icom cộng đồng xã Bình Châu. Ông Nam nhớ lại: “Đêm đó trời mưa dữ dội, tôi đang thiu thiu ngủ thì tiếng bộ đàm vang lên. Qua tiếng gió hú, anh em ngư dân báo tin anh Bảy bị những kẻ đi trên tàu nước ngoài bắn chết rồi. Nghe xong, tôi rụng rời chân tay. Cố lấy lại tinh thần, tôi đến nhà anh Bảy nhưng chỉ báo với đứa con, không dám nói với vợ anh ấy”.

Nghe ngóng tin tức tàu cá gặp nạn trên biển tại đài Icom cộng đồng xã Bình Châu, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi Ảnh: Tử Trực 

 

Theo ông Nam, từ khi tàu Trung Quốc (TQ) liên tục tấn công, quấy phá tàu cá Việt Nam, ngư dân luôn sử dụng Icom. “Có ngày, tàu ngư dân mình bị phía TQ rượt đuổi đến 3-4 lần, thậm chí họ còn cố tình tông cho chìm. Mỗi lần nhận tin như thế, những người trực Icom chúng tôi cứ rối bời, chẳng biết phải làm sao. Không báo cho vợ con ngư dân thì không được nhưng báo thì họ càng thêm lo” - ông trăn trở.

Ông Nguyễn Thanh Hùng, Chủ tịch Nghiệp đoàn Nghề cá xã Bình Châu, cho rằng nhờ có máy Icom mà ngư dân ra khơi được yên tâm hơn. “Trước đây, khi ra biển, thông qua Icom, ngư dân thông báo cho nhau vùng nào có cá, vùng nào thời tiết xấu... Còn hiện nay, ngư dân gọi về chủ yếu báo vùng nào có tàu TQ đang quấy phá. Nhiều tàu cá cũng nhờ Icom mà tránh được đụng độ với tàu TQ, tránh tổn thất do sự ngang ngược của họ gây ra” - ông Hùng nói.

Mới đây, những người trực đài Icom trong bờ cũng xôn xao về vụ tàu QNg 98459 TS của ông Huỳnh Văn Thạch (huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi) cùng 9 ngư dân bị tàu TQ tông chìm ở vùng biển Quảng Trị hôm 1-1. “Hay tin, bà con lo lắng vô cùng. Họ chạy lên chạy xuống đài Icom nghe ngóng tin tức. Tôi cũng luôn mở máy, dò xem có anh em nào bắt được tín hiệu để báo tin tức cho bà con yên tâm. Khi tin tức từ các tàu cá báo về những ngư dân gặp nạn đã được cứu giúp, bà con mới yên tâm” - ông Huỳnh Luận - người trực đài Icom xã Phổ Quang, huyện Đức Phổ - kể.

Theo ông Luận, chỉ riêng ngư dân xã Phổ Quang, mỗi năm đã có hàng chục tàu cá bị tàu “lạ” tông chìm, gây hư hỏng hay cướp phá tài sản. “Nếu không có máy Icom nối giữa tàu cá và đất liền sẽ có rất nhiều ngư dân, tàu cá gặp nạn mà không hề hay biết” - ông Luận nói.

“Hậu phương” phập phồng
 
Hôm tàu cá QNg 98459 TS gặp nạn, chị Võ Thị Cẩm, vợ thuyền trưởng Huỳnh Văn Thạch, đã ngất xỉu ngay sau khi nhận được tin qua đài Icom.

Gặp chúng tôi ở Đà Nẵng trong khi chờ tàu QNg 98459 TS cùng các ngư dân được tàu cá bạn lai dắt về bờ, chị Cẩm bày tỏ: “Tôi thường nghe chồng kể về chuyện tàu TQ quấy phá tàu cá của ngư dân mình. Nhiều lần thấy tàu về cảng mà bị vỡ kính, hư hại đồ đạc, tôi rất xót của. Tôi từng bàn với chồng bán tàu, bỏ nghề đi biển nhưng anh ấy không chịu. Anh ấy bảo phía TQ chỉ dọa chứ không dám tông tàu mình đâu, vậy mà họ tông thiệt”.

Chị Võ Thị Cẩm, vợ ngư dân Huỳnh Văn Thạch, khóc ròng khi nghe tin tàu cá của chồng cùng 9 ngư dân bị tàu Trung Quốc đâm chìm Ảnh: Bích Vân 

 

Từ Đức Phổ, chị Cẩm và chị Đồng Thị Huệ Thu - vợ ngư dân Huỳnh Giao, cùng đi trên tàu QNg 98459 TS - lập tức đón xe ra Đà Nẵng chờ đón người thân. Hai người đàn bà đi trong đêm, đến sáng đã ngồi ở cảng vừa khóc vừa ngóng mắt dõi ra biển. “Tụi tôi ngồi trong bờ biết chi chuyện ngoài biển... Nghe nói các ngư dân an toàn rồi nhưng tụi tôi nhìn thấy mặt mới hết lo” - chị Thu sụt sùi.
Khi những ngư dân tàu QNg 98459 TS vừa bước lên bờ, 2 phụ nữ liền nhào lại ôm chầm người đàn ông của mình, nước mắt giàn giụa. “Ông bà mình nói “lấy chồng đi biển, hồn treo cột buồm” thật đúng quá” - chị Cẩm nghẹn ngào.

Trước đó, vào tháng 5-2015, dư luận cả nước đã hết sức phẫn nộ khi tàu ĐNa 90152 TS bị tàu TQ đâm chìm ở vùng biển Hoàng Sa. Bà Huỳnh Thị Như Hoa (ngụ phường Xuân Hà, quận Thanh Khê, TP Đà Nẵng), chủ tàu ĐNa 90152 TS, nhớ lại: “Chuyến đó chồng tôi ốm không đi biển nhưng 10 ngư dân trên tàu đều là anh em, bạn bè thân thiết. Nghe tin báo về qua Icom, vợ con họ kéo nhau đến nhà tôi, vừa khóc lóc vừa gào thét tên người thân. Mọi người đều ngóng chiếc Icom trong nhà đổ chuông để biết tin tức”.

Bà Hoa cho hay khi nhận được thông báo các ngư dân đã được cứu sống, bà vẫn không dám tin. Trong suốt 3 ngày, khi các cơ quan chức năng lai dắt con tàu cùng 10 ngư dân gặp nạn về bờ, không lúc nào bà chợp mắt được. “Khi họ bước lên bờ, tôi đếm đủ 10 người mới thở phào nhẹ nhõm” - bà Hoa cho biết.

Ám ảnh giữa trùng khơi: Bôn ba cứu nạn

Nghe tin tàu cá của ngư dân ta bị tàu Trung Quốc đâm chìm, nhiều khi chẳng hề quen biết, họ vẫn sẵn sàng bỏ cả chuyến đánh bắt với phí tổn hàng trăm triệu đồng để chạy đến ứng cứu

Đầu tháng 1-2016, tàu cá QNg 98459 TS của thuyền trưởng Huỳnh Văn Thạch (ngụ huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi) cùng 9 ngư dân đã trở về Đà Nẵng an toàn sau khi bị tàu Trung Quốc (TQ) đâm chìm trên vùng biển Quảng Trị. “Bốn tàu cá của ngư dân mình đánh bắt gần nơi tàu chúng tôi gặp nạn đã đến ứng cứu kịp thời. Chúng tôi thật may mắn khi gặp được những người bạn đi biển tốt bụng như vậy” - ông Thạch xúc động.
 
“Lục Vân Tiên” trên biển
 
Ông Huỳnh Bi (trú Quảng Ngãi), thuyền trưởng kiêm chủ tàu QNg 94429 TS, là người đầu tiên tiếp cận hiện trường tàu QNg 98459 TS gặp nạn. Ông Bi cho biết trên đường ra ngư trường đánh bắt, ông nhận được tin tàu của ông Thạch bị tàu TQ đâm chìm qua tổng đài Icom của Nghiệp đoàn Nghề cá huyện Đức Phổ.

“Tàu tôi đi từ Đà Nẵng đêm 31-12-2015. Khi cách chỗ anh Thạch khoảng 50 hải lý, tôi nghe tin anh ấy gặp nạn nên cho tàu tăng hết tốc độ chạy tới ứng cứu. Lúc đó, tàu tôi chưa thả mẻ lưới nào” - ông Bi nhớ lại.

Các ngư dân tàu cá Quảng Ngãi gặp nạn trên biển được một tàu bạn ứng cứu Ảnh: TỬ TRỰC 

 

Theo ông Bi, khi tàu của ông tiếp cận được tàu ông Thạch, các ngư dân đang ngoi ngóp dưới nước lập tức trèo lên. Họ vừa mệt mỏi vừa hoảng sợ vì phải vật lộn suốt 3 giờ trong sóng gió. “Lúc ấy, chiếc tàu bị tông nát bét sắp chìm hẳn. Biết sức mình không cứu nổi nên tôi gọi Icom cho 3 tàu bạn tới giúp. Do gió lớn, biển động mạnh nên việc cứu hộ hết sức khó khăn. Anh em ngư dân chúng tôi đụng chuyện thì cứu nhau thôi chứ có được hướng dẫn cách cứu hộ, cứu nạn gì đâu. Chúng tôi chỉ biết trước hết là cứu người rồi sau đó mới cứu của” - ông bày tỏ.

Tàu QNg 98459 TS nổi lên vào khoảng 18 giờ hôm 1-1 nhưng phải đến 2 giờ sáng hôm sau mới có thể lai dắt về bờ. Ông Bi cho biết nhiều thứ không thiết yếu trên tàu ông như lương thực, nước đá… đều vứt bỏ để nhẹ hơn, lai dắt tàu gặp nạn dễ hơn. Ngư dân tàu ông Bi cũng nhường chỗ ngủ nghỉ, thức ăn cho ngư dân tàu gặp nạn.

Trước đó, tối 15-7-2015, nhận được tin tàu cá QNg 90559 TS của ông Trương Văn Đức (huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi) bị tàu TQ đâm chìm ở vùng biển Hoàng Sa, ngay lập tức, thuyền trưởng Võ Hải (cùng ngụ huyện Bình Sơn), chủ tàu QNg 95779 TS, bỏ dở chuyến đánh bắt để chạy đến cứu. Trong đêm tối giữa trùng khơi, khoảng cách 16 hải lý từ nơi tàu ông Hải đánh bắt đến vị trí tàu gặp nạn dường như dài hơn.

Ông Đức tâm sự: “Nếu hôm đó không có tàu anh Hải, chúng tôi đã thành mồi ngon cho cá rồi”. Ông Đức cho biết tối 9-7-2015, khi tàu của ông cùng 4 tàu cá khác của ngư dân Bình Sơn đang đánh bắt cách đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa chừng 4 hải lý thì 1 tàu TQ xuất hiện truy đuổi.

“Tránh voi chẳng xấu mặt nào, chúng tôi chạy né hướng khác. Chiếc tàu TQ vẫn ráo riết đuổi theo. Đến khoảng 23 giờ, tàu TQ bất ngờ pha đèn và bắn đạn thật về phía tàu chúng tôi. Sau đó, tàu này tăng tốc, tông mạnh vào mạn tàu chúng tôi làm thủng lỗ lớn. Thấy tàu chúng tôi chìm dần, tàu TQ mới bỏ đi. Các ngư dân đều hoảng loạn, còn tôi cố điều khiển tàu chìm chậm hơn và dùng bộ đàm gọi các tàu bạn đến cứu” - ông Đức kể.

Nhận được tin, thuyền trưởng Võ Hải lập tức cho tàu chạy đến ứng cứu, đồng thời điện báo về đất liền. “Khi chúng tôi đến nơi đã hơn 1 giờ, toàn bộ 11 ngư dân trên tàu anh Đức đều rớt xuống biển. Tôi xót xa vô cùng, vội cho tàu chạy tìm từng người. Hôm sau, tôi quyết định bỏ luôn chuyến biển để đưa anh em tàu gặp nạn về đất liền” - ông nhớ lại.

Mất chuyến này thì đi chuyến khác
 
Đến giờ, gần 2 năm trôi qua nhưng 9 ngư dân đi chuyến biển trên tàu BĐ 51349TS do anh Lê Văn Vương (huyện Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định) làm thuyền trưởng vẫn nhớ như in lần mình gặp nạn trong đêm. Hôm ấy, tàu BĐ 51349TS đang đánh bắt ở vùng biển Trường Sa thì bị tàu “lạ” đâm phải. Tàu cá bị thủng một lỗ to, hỏng máy và chìm dần. Sau khi phát tín hiệu cấp cứu, 9 ngư dân đành bỏ tàu lên thuyền thúng.

Sau nhiều giờ chống chọi với sóng gió, các ngư dân được tàu chở dầu của Panama cứu, riêng anh Vương vẫn cố bám trụ để cố giữ tàu cá. Nhận được tín hiệu cầu cứu, ngay trong đêm, 12 tàu cá của ngư dân Khánh Hòa đã đến hỗ trợ tàu BĐ 51349 TS.

Ông Nguyễn Ngọc Trí (ngụ TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa), thuyền trưởng tàu KH 96732 TS, cho biết: “Dù không hề quen biết ai trên tàu BĐ 51349 TS nhưng nghe tin họ gặp nạn, tôi liền cho tàu chạy hết ga, vượt 40 hải lý đến giúp. Chúng tôi và các tàu bạn tìm cách bơm nước để tàu BĐ 51349 TS nổi lên rồi trám lỗ thủng. Hôm sau, chúng tôi quyết định bỏ chuyến biển để đưa tàu gặp nạn và các ngư dân về cảng Hòn Rớ”.

Trong khi đó, theo ông Huỳnh Bi, chuyến biển đầu năm vừa qua, ông dự định đánh bắt khoảng 20 ngày nên chuẩn bị rất đầy đủ. Tiền mua dầu, thực phẩm, nước đá… ông đều phải vay mượn nóng. “Phí tổn chuyến biển đó khoảng 400 triệu đồng. Tuy vậy, cứu được tàu anh Huỳnh Văn Thạch là vui rồi. Nghề đi biển, sợ nhất là gặp nạn rồi mới đến sợ lỗ lã. Mất chuyến biển này thì mình đi chuyến khác bù lại thôi” - ông Bi bộc bạch.

Ông Thạch cho hay do bị đâm chìm nên tàu ông thiệt hại khoảng 2 tỉ đồng tiền trang thiết bị. Chưa kể, gần 400 triệu đồng chuẩn bị lương thực, dầu, nước đá cho chuyến đi đều mất sạch. “Tàu tui bị đâm chìm nên thiệt hại là đúng, trong khi anh Bi cũng vì giúp tui mà mất cả chuyến biển, lỗ không dưới 400 triệu đồng” - ông Thạch áy náy.

Theo ông Bi, người đi biển dù là ngư dân hay thuyền viên tàu hàng khi thấy người gặp nạn đều phải ra tay cứu giúp. “Đó là quan niệm, là luật bất thành văn của người đi biển. Đằng này, nhiều tàu TQ cố tình đâm chìm tàu cá của ngư dân ta rồi bỏ mặc ngư dân ngụp lặn dưới biển thì quả là tội ác” - ông Bi bức xúc.

NHIỀU ĐÔ THỊ NGẬP SÂU BẤT THƯỜNG (*): Ngập là đương nhiên

Các công trình, dự án xây dựng dày đặc trong khi thiếu quy hoạch tổng thể cho hệ thống thoát nước đã đẩy nhiều đô thị vào cảnh ngập lụt

Theo ông Nguyễn Phú Hữu, Phó Chủ tịch Hội Kiến trúc sư tỉnh Đắk Lắk, TP Buôn Ma Thuột - có địa hình cao, xung quanh có nhiều sông, suối thu nước - nhưng xảy ra tình trạng ngập như vừa qua “thật là chuyện lạ thường”.
 
Sai lầm từ quy hoạch
 
Ông Hữu cho rằng ngập lụt ở Buôn Ma Thuột bắt đầu từ quy hoạch. “Hiện nay, trên một số trục đường dài, mặt đường rộng chủ yếu là hệ thống thoát nước dọc, rất ít hệ thống thoát nước ngang. Khi mưa lớn, nước cộng dồn vào hệ thống thoát nước dọc trong khi hệ thống này không đủ thoát nước nên càng về cuối đường càng ngập sâu” - ông Hữu nhìn nhận.

Người dân vất vả lưu thông trong trời mưa, đường bị ngập sâu ở TP Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai Ảnh: XUÂN HOÀNG 

 

Việc chống ngập ở Buôn Ma Thuột sẽ không khó nếu cơ quan chức năng thiết kế thêm một số vị trí thu nước ngang trên các tuyến đường. Tuy nhiên, ông Hữu cho rằng ý thức một số người dân hiện chưa cao. “Thấy cống thoát nước bốc mùi, họ lại dùng các vật dụng che chắn miệng cống nên khi mưa là nước chảy tràn qua, không xuống được rãnh thoát nước” - ông Hữu nói.

Trong khi đó, Quốc lộ (QL) 1 đang bị người dân Khánh Hòa, Phú Yên tố là “thủ phạm” ngăn nước thoát dẫn đến tình trạng ngập. Ông Nguyễn Công Định, Giám đốc Sở Giao thông Vận tải tỉnh Khánh Hòa, cho biết đã lập đoàn kiểm tra về vấn đề này. Hiện tỉnh đã kiến nghị Chính phủ về 16 vị trí ở khu vực Cam Lâm, Cam Ranh cần được giải phóng mặt bằng để thoát nước ra đến đầm Thủy Triều.

Tại tỉnh Phú Yên, theo ông Nguyễn Phụng Ngoạn, Chủ tịch UBND huyện Tuy An, trong đợt mưa vừa qua, lãnh đạo huyện đã kiểm tra, phát hiện nhiều khu vực dọc QL 1 có nguy cơ ngập nặng nếu mưa lớn do hệ thống cống thoát nước không hợp lý.

Chỉ có thể giảm ngập tạm thời
 
Theo ông Nguyễn Thành Trí, Giám đốc Sở Giao thông Vận tải tỉnh Phú Yên, sở đã đề nghị Ban Quản lý dự án Thăng Long (đại diện chủ đầu tư dự án mở rộng, nâng cấp QL 1 qua tỉnh Phú Yên) tìm cách khắc phục. “Việc khắc phục hiện nay rất khó vì QL 1 đã được nâng cấp, mở rộng nên không thể đặt thêm cống ngang qua QL để thoát nước nhanh. Giải pháp bây giờ chỉ là mở rộng, khơi thông hệ thống thoát nước dọc để thu gom nước mưa về các cầu, cống nhằm tiêu úng mà thôi” - ông Trí nói.

Dự án cải thiện vệ sinh môi trường TP Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) với kinh phí 93,6 triệu USD, triển khai từ năm 2006-2014 vừa hoàn thành hợp phần 1 là hệ thống chống ngập úng, thoát nước và thu gom nước thải. Thế nhưng, tình trạng ngập nước ở thành phố du lịch này vẫn xảy ra.

Ông Châu Ngô Anh Nhân, Giám đốc Ban Quản lý dự án phát triển tỉnh Khánh Hòa, giải thích các tuyến đường ở trung tâm như Trần Quang Khải, Nguyễn Thiện Thuật, Hùng Vương… có cao độ mặt đường thấp hơn nhiều so với các tuyến đường khác nên nước mưa đổ dồn về. Nếu bố trí tuyến cống dẫn nước từ trung tâm có đường kính và độ dốc lớn sẽ phải hạ cao độ của tất cả tuyến đường khác nên phương án này không khả thi. Vì vậy, việc bố trí cống như hiện nay chỉ có thể làm giảm tình trạng ngập chứ không thể giải quyết dứt điểm. Bên cạnh đó, khả năng thoát nước ở các hố ga của dự án rất kém, không phát huy công dụng ngăn mùi của hố ga mà còn làm tình trạng ngập úng trầm trọng hơn.

Kiến trúc sư Nguyễn Hoàng, Hội Kiến trúc sư tỉnh Khánh Hòa, nhận xét tình trạng ngập ở TP Nha Trang hiện nay là đương nhiên vì khi triển khai dự án, mạnh ai nấy làm, san lấp vô tội vạ. Khi quy hoạch tổng thể chưa liên kết nhiều ngành về xây dựng hạ tầng; giải pháp trước mắt để chống ngập ở TP Nha Trang cũng chỉ là tăng cường hệ thống cống ngầm, hố thu nước và mở rộng kênh, rạch thoát nước.

Các ngành chức năng tỉnh Đồng Nai cũng đang đau đầu với tình trạng ngập úng ngày càng tăng ở khu vực trung tâm TP Biên Hòa. Ông Dương Thanh Vũ, Phó Phòng Quản lý đô thị TP Biên Hòa, xác định nguyên nhân TP ngập là do hạ tầng đã quá cũ kỹ. Trong khi đó, tốc độ đô thị hóa nhanh nên các kênh mương bị xâm chiếm nghiêm trọng, các hệ thống đấu nối không đồng bộ khiến nước tràn về nhiều không thoát được. Nhà cửa lấn chiếm kênh rạch, rác rưởi tù đọng và các công trình san lấp, rồi cải tạo sông suối kéo dài nhiều năm liền cũng góp phần chặn nước đọng mỗi mùa mưa.

“TP cũng có nhiều phương án chống ngập nhưng ngân sách eo hẹp, vả lại cần có quy hoạch và phương án đồng bộ thì mới hiệu quả nên hiện nay cũng chỉ có thể khắc phục mà thôi” - ông Vũ chia sẻ.

Bà Trần Thị Lan Anh, Phó Cục trưởng Cục Phát triển đô thị Việt Nam - Bộ Xây dựng, cho rằng ngập tại nhiều đô thị do các công trình hạ tầng kỹ thuật chưa hoàn chỉnh hoặc chưa có. Các trục tiêu thoát chính bị bồi lắng, thu hẹp không bảo đảm tiêu thoát nước trong mùa mưa; các công trình đầu mối, cầu cạn, cống thoát chưa tính toán đủ cho nhu cầu thoát nước. Nhiều tuyến giao thông đang biến thành những con đê chắn, cản trở việc thoát nước gây ngập úng cho các đô thị, việc kiểm soát phát triển đập thủy điện, hồ chứa nước tại vùng còn xem nhẹ…

Bà Lan Anh đề xuất khi chọn đất xây dựng đô thị, cần coi trọng cấu trúc tự nhiên, cấu trúc đô thị và quy hoạch sử dụng đất phải phù hợp với tính chất, đặc điểm của từng vùng, từng đô thị. Khung giao thông vùng, giao thông chính của đô thị phải bám theo địa hình, có hướng xuôi theo hướng chính của dòng nước. Các giải pháp quy hoạch thoát nước đô thị khu vực hạ lưu phải gắn với giải pháp quản lý dòng chảy đầu nguồn, tăng cường diện tích thấm nước, tránh bê-tông hóa trên toàn bộ diện tích xây dựng đô thị.